จริยธรรมการตีพิมพ์และการป้องกันการประพฤติมิชอบ

วารสารวิชาการ ปขมท. (CUAST Journal) มุ่งมั่นในการเผยแพร่ผลงานทางวิชาการที่มีคุณภาพ ถูกต้องตามหลักวิชาการ มีความน่าเชื่อถือ และเป็นไปตามมาตรฐานจริยธรรมการตีพิมพ์ระดับชาติและนานาชาติ โดยให้ความสำคัญกับความซื่อสัตย์ทางวิชาการ ความโปร่งใส ความเป็นธรรม และความรับผิดชอบของทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการตีพิมพ์ ได้แก่ ผู้เขียน (Authors) บรรณาธิการ (Editors) ผู้ประเมินบทความ (Reviewers) และสำนักพิมพ์ (Publisher)

วารสารกำหนดแนวปฏิบัติและความรับผิดชอบของผู้เกี่ยวข้อง ดังนี้

1. ความรับผิดชอบของผู้เขียน (Authors' Responsibilities)

     1.1 ผู้เขียนต้องรับรองว่าบทความเป็นผลงานต้นฉบับที่เกิดจากการศึกษา ค้นคว้า หรือวิจัยด้วยความซื่อสัตย์ ไม่บิดเบือนข้อมูล ไม่สร้างข้อมูลหรือผลการวิจัยอันเป็นเท็จ และไม่ลอกเลียนผลงานหรือแนวคิดของผู้อื่นโดยมิชอบ
     1.2 บทความที่ส่งมาต้องไม่เคยได้รับการตีพิมพ์เผยแพร่ในวารสารหรือสิ่งพิมพ์ทางวิชาการอื่น และต้องไม่อยู่ระหว่างการพิจารณาตีพิมพ์ในวารสารอื่นในเวลาเดียวกัน
     1.3 ผู้เขียนต้องระบุชื่อผู้มีส่วนร่วมในการสร้างสรรค์ผลงานอย่างถูกต้องและครบถ้วน โดยผู้ที่มีชื่อเป็นผู้เขียนต้องมีส่วนร่วมในผลงานตามหลักเกณฑ์การเป็นผู้ประพันธ์ และต้องได้รับความเห็นชอบจากผู้เขียนร่วมทุกคนก่อนส่งบทความ
     1.4 ผู้เขียนต้องอ้างอิงแหล่งที่มาของข้อมูล แนวคิด ข้อความ รูปภาพ ตาราง และผลงานของผู้อื่นอย่างถูกต้องและครบถ้วน รวมถึงตรวจสอบความถูกต้องของรายการเอกสารอ้างอิงทุกประการ
     1.5 ผู้เขียนต้องเปิดเผยแหล่งทุนสนับสนุนการวิจัย ผลประโยชน์ทับซ้อน (Conflict of Interest) และข้อมูลอื่นที่อาจมีผลต่อความเป็นกลางหรือความน่าเชื่อถือของผลงาน
     1.6 ผู้เขียนต้องดำเนินการวิจัยตามหลักจริยธรรมการวิจัยที่เกี่ยวข้อง และแสดงหลักฐานการรับรองจริยธรรมการวิจัยในกรณีที่จำเป็น
     1.7 ผู้เขียนต้องให้ความร่วมมือในการตรวจสอบข้อเท็จจริงและชี้แจงข้อสงสัยเกี่ยวกับความถูกต้องหรือความน่าเชื่อถือของบทความเมื่อได้รับการร้องขอจากกองบรรณาธิการ

2. ความรับผิดชอบของบรรณาธิการ (Editors' Responsibilities)

     2.1 บรรณาธิการต้องพิจารณาบทความโดยคำนึงถึงคุณภาพทางวิชาการ ความถูกต้อง ความสอดคล้องกับวัตถุประสงค์และขอบเขตของวารสาร โดยปราศจากอคติด้านเชื้อชาติ เพศ อายุ สัญชาติ สถาบัน ตำแหน่งทางวิชาการ หรือความคิดเห็นส่วนบุคคล
     2.2 บรรณาธิการต้องดำเนินกระบวนการประเมินบทความอย่างเป็นธรรม โปร่งใส และเป็นไปตามระบบการประเมินที่วารสารกำหนด
     2.3 บรรณาธิการต้องรักษาความลับของข้อมูลผู้เขียน ผู้ประเมิน และต้นฉบับบทความ โดยไม่เปิดเผยข้อมูลแก่บุคคลที่ไม่เกี่ยวข้อง
     2.4 บรรณาธิการต้องไม่มีผลประโยชน์ทับซ้อนกับบทความที่พิจารณา หากมีผลประโยชน์ทับซ้อนต้องแจ้งและถอนตัวจากกระบวนการพิจารณาบทความดังกล่าว
     2.5 บรรณาธิการต้องตรวจสอบความซ้ำซ้อนของบทความและข้อกังวลด้านจริยธรรมการตีพิมพ์อย่างเหมาะสม รวมทั้งดำเนินการเมื่อพบข้อสงสัยเกี่ยวกับการประพฤติมิชอบทางวิชาการ
     2.6 บรรณาธิการต้องตัดสินใจเกี่ยวกับการตอบรับ ปฏิเสธ หรือเพิกถอนบทความโดยพิจารณาจากหลักฐานและหลักเกณฑ์ทางวิชาการ ไม่ได้รับอิทธิพลจากผลประโยชน์ทางธุรกิจหรือปัจจัยที่ไม่เกี่ยวข้องกับคุณภาพของบทความ

3. ความรับผิดชอบของผู้ประเมินบทความ (Reviewers' Responsibilities)

     3.1 ผู้ประเมินต้องประเมินบทความด้วยความรู้ความเชี่ยวชาญอย่างเป็นกลาง เป็นธรรม และปราศจากอคติ โดยให้ข้อคิดเห็นที่สร้างสรรค์และเป็นประโยชน์ต่อการพัฒนาคุณภาพบทความ
     3.2 ผู้ประเมินต้องรักษาความลับของต้นฉบับบทความ และไม่เปิดเผยหรือใช้ประโยชน์จากข้อมูลหรือแนวคิดในบทความเพื่อประโยชน์ส่วนตนหรือผู้อื่น
     3.3 ผู้ประเมินต้องแจ้งบรรณาธิการทันทีเมื่อพบว่าตนเองมีผลประโยชน์ทับซ้อน หรือมีความสัมพันธ์ที่อาจส่งผลต่อความเป็นกลางในการประเมินบทความ
     3.4 ผู้ประเมินต้องแจ้งบรรณาธิการเมื่อพบข้อสงสัยเกี่ยวกับการลอกเลียนผลงาน การนำเสนอข้อมูลที่ไม่ถูกต้อง การอ้างอิงที่ไม่เหมาะสม หรือการประพฤติมิชอบทางวิชาการในต้นฉบับ
     3.5 ผู้ประเมินต้องไม่ใช้เครื่องมือปัญญาประดิษฐ์ที่อาจทำให้ข้อมูลต้นฉบับหรือข้อมูลที่เป็นความลับของผู้เขียนถูกเปิดเผยแก่บุคคลหรือระบบภายนอกโดยไม่ได้รับอนุญาต

4. การประพฤติมิชอบในการตีพิมพ์ (Publication Malpractice)

วารสารไม่ยอมรับการกระทำที่ขัดต่อจริยธรรมและความซื่อสัตย์ทางวิชาการ ซึ่งรวมถึงแต่ไม่จำกัดเฉพาะพฤติกรรมดังต่อไปนี้

  • การลอกเลียนผลงานทางวิชาการ (Plagiarism)

  • การลอกเลียนผลงานของตนเองหรือการนำผลงานเดิมมาใช้ซ้ำโดยไม่เปิดเผย (Self-plagiarism)

  • การส่งบทความซ้ำซ้อนหรือการตีพิมพ์ซ้ำ (Duplicate Submission / Duplicate Publication)

  • การสร้างข้อมูลหรือผลการวิจัยอันเป็นเท็จ (Fabrication)

  • การบิดเบือนหรือปลอมแปลงข้อมูลและผลการวิจัย (Falsification)

  • การระบุชื่อผู้เขียนโดยไม่เป็นไปตามหลักเกณฑ์ หรือการละเว้นผู้มีส่วนร่วมที่ควรได้รับการระบุชื่อ (Authorship Misconduct)

  • การอ้างอิงผลงานอย่างไม่เหมาะสม หรือการสร้างรายการอ้างอิงที่ไม่มีอยู่จริง

  • การปกปิดผลประโยชน์ทับซ้อนที่เกี่ยวข้องกับการวิจัยและการตีพิมพ์

  • การละเมิดจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์หรือสัตว์ทดลอง

  • การปลอมแปลงหรือบิดเบือนผลการประเมินบทความ และการแทรกแซงกระบวนการ Peer Review

เมื่อพบการกระทำที่อาจเข้าข่ายการประพฤติมิชอบ วารสารจะดำเนินการตรวจสอบข้อเท็จจริงตามกระบวนการที่กำหนด โดยคำนึงถึงความเป็นธรรม สิทธิในการชี้แจง และความน่าเชื่อถือของผลงานทางวิชาการเป็นสำคัญ

แหล่งข้อมูลและดัดแปลงจากเอกสาร
ศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารสารไทย (ศูนย์ TCI). (2569). การอบรมหลักสูตร TCI Editor Training Program A2: Professional Level, Class 1. วันที่ 29-30 ตุลาคม 2569.