การมีส่วนร่วมของประชาชนกับภูมิปัญญาท้องถิ่นในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ ห้วยเสนง ตำบลเฉนียง อำเภอเมือง จังหวัดสุรินทร์

ผู้แต่ง

  • ทราศินีย์ บุตรบุราณ

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อรวบรวมภูมิปัญญาท้องถิ่นในการจัดการทรัพยากรน้ำห้วยเสนง และเพื่อศึกษาการมีส่วนร่วมของประชาชนกับภูมิปัญญาท้องถิ่นในการบริหารจัดการทรัพยากร น้ำห้วยเสนง ตำบลเฉนียง อำเภอเมือง จังหวัดสุรินทร์ เป็นการวิจัยเชิงสำรวจ เก็บข้อมูลด้วยแบบสอบถาม การสัมภาษณ์เชิงลึก การรวบรวมข้อมูลทุติยภูมิ และการเก็บข้อมูลภาคสนาม กลุ่มตัวอย่างเลือก แบบเฉพาะเจาะจง เป็นประชาชนในตำบลรอบห้วยเสนง 3 ตำบล ได้แก่ ตำบลเฉนียง ตำบลนอกเมือง และตำบลเทนมีย์ ตำบลละ 40 คน รวม 120 คน และสัมภาษณ์เชิงลึก ผู้ประกอบอาชีพที่เกี่ยว ข้องกับห้วยเสนง

ผลการวิจัยพบว่า ชุมชนรอบห้วยเสนงมีวิถีชีวิตเปลี่ยนแปลงไปบ้าง แต่ยังรักษาภูมิปัญญาที่ สืบทอดกันมา โดยเฉพาะการทำประมง ซึ่งเปลี่ยนจากการทำเพื่อบริโภคในครัวเรือน เป็นอาชีพที่สร้างรายได้ทั้งจากการจับปลาและการจำหน่ายเครื่องมือดักจับสัตว์น้ำ ได้แก่ ไซ สุ่มดักปลา กะแตงตักปลา อีหลงดักปลา และอีหลงดักกุ้ง การมีส่วนร่วมของประชาชนในภาพรวมอยู่ในระดับมาก (ค่าเฉลี่ย 3.68) เมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า ด้านการใช้ประโยชน์ (3.98) ด้านการอนุรักษ์ (3.82) และด้านการสงวน (3.59) อยู่ในระดับมาก ส่วนด้านการพัฒนา (3.36) อยู่ในระดับปานกลาง ประชาชนเสนอให้ภาครัฐสนับสนุนกิจกรรมที่เพิ่มพูนความรู้แก่คนรุ่นหลัง และส่งเสริมประชาสัมพันธ์ ให้ห้วยเสนงเป็นที่รู้จักและพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยว

คำสำคัญ : ภูมิปัญญาท้องถิ่น, การมีส่วนร่วม, การบริหารจัดการ, ทรัพยากรน้ำ

 

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-11-05

รูปแบบการอ้างอิง

บุตรบุราณ ท. (2026). การมีส่วนร่วมของประชาชนกับภูมิปัญญาท้องถิ่นในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ ห้วยเสนง ตำบลเฉนียง อำเภอเมือง จังหวัดสุรินทร์. วารสารวิชาการเฉลิมกาญจนา (Online), 12(2). สืบค้น จาก https://so19.tci-thaijo.org/index.php/cnujournal/article/view/4299

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิชาการ