พฤติกรรมการใช้หน้ากากกันฝุ่น PM2.5 ของประชาชน
คำสำคัญ:
พฤติกรรมการใช้หน้ากาก, ฝุ่น PM2.5, ปัจจัยที่มีอิทธิพล, อุปสรรค, มาตรการสนับสนุนบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพฤติกรรมการใช้หน้ากากกันฝุ่น PM2.5 ของประชาชน และปัจจัยที่ส่งผลต่อการตัดสินใจใช้หน้ากาก รวมถึงอุปสรรคและแนวทางสนับสนุนการใช้หน้ากากในอนาคต ระเบียบวิธีวิจัยใช้การเก็บข้อมูลจากกลุ่มตัวอย่าง 400 คนในพื้นที่ที่มีค่าฝุ่น PM2.5 สูง โดยใช้แบบสอบถามเชิงปริมาณ และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและเชิงอนุมาน ผลการวิจัยพบว่า ประชาชน ร้อยละ 72.5 ใช้หน้ากากเป็นประจำเมื่อออกนอกบ้าน โดยมีปัจจัยสำคัญที่ส่งผลต่อพฤติกรรม ได้แก่ ทัศนคติที่มีต่อฝุ่น PM2.5 (p < 0.05) ความรู้เกี่ยวกับฝุ่น PM2.5 และการเข้าถึงหน้ากากที่มีคุณภาพ อย่างไรก็ตาม อุปสรรคที่พบคือ ร้อยละ 35.8 ของประชาชนรู้สึกว่าหน้ากากทำให้หายใจลำบาก และ ร้อยละ 19.2 ไม่มั่นใจในประสิทธิภาพของหน้ากาก นอกจากนี้ ร้อยละ 66.4 ต้องการให้รัฐบาลแจกหน้ากากคุณภาพดีในพื้นที่ที่มีค่าฝุ่นสูง และ ร้อยละ 49.5 สนับสนุนมาตรการทางกฎหมายเพื่อบังคับใช้หน้ากากในช่วงค่าฝุ่นสูง จากผลการวิจัยนี้แนะนำให้ภาครัฐเพิ่มการรณรงค์ให้ความรู้และสนับสนุนการเข้าถึงหน้ากากคุณภาพดีเพื่อส่งเสริมพฤติกรรมการป้องกันมลพิษทางอากาศอย่างยั่งยืน
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพฤติกรรมการใช้หน้ากากกันฝุ่น PM2.5 ของประชาชน และปัจจัยที่ส่งผลต่อการตัดสินใจใช้หน้ากาก รวมถึงอุปสรรคและแนวทางสนับสนุนการใช้หน้ากากในอนาคต ระเบียบวิธีวิจัยใช้การเก็บข้อมูลจากกลุ่มตัวอย่าง 400 คนในพื้นที่ที่มีค่าฝุ่น PM2.5 สูง โดยใช้แบบสอบถามเชิงปริมาณ และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและเชิงอนุมาน ผลการวิจัยพบว่า ประชาชน ร้อยละ 72.5 ใช้หน้ากากเป็นประจำเมื่อออกนอกบ้าน โดยมีปัจจัยสำคัญที่ส่งผลต่อพฤติกรรม ได้แก่ ทัศนคติที่มีต่อฝุ่น PM2.5 (p < 0.05) ความรู้เกี่ยวกับฝุ่น PM2.5 และการเข้าถึงหน้ากากที่มีคุณภาพ อย่างไรก็ตาม อุปสรรคที่พบคือ ร้อยละ 35.8 ของประชาชนรู้สึกว่าหน้ากากทำให้หายใจลำบาก และ ร้อยละ 19.2 ไม่มั่นใจในประสิทธิภาพของหน้ากาก นอกจากนี้ ร้อยละ 66.4 ต้องการให้รัฐบาลแจกหน้ากากคุณภาพดีในพื้นที่ที่มีค่าฝุ่นสูง และ ร้อยละ 49.5 สนับสนุนมาตรการทางกฎหมายเพื่อบังคับใช้หน้ากากในช่วงค่าฝุ่นสูง จากผลการวิจัยนี้แนะนำให้ภาครัฐเพิ่มการรณรงค์ให้ความรู้และสนับสนุนการเข้าถึงหน้ากากคุณภาพดีเพื่อส่งเสริมพฤติกรรมการป้องกันมลพิษทางอากาศอย่างยั่งยืน
เอกสารอ้างอิง
Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 50(2), 179-211.
Bandura, A. (1986). Social foundations of thought and action: A social cognitive theory. Prentice-Hall.
Chen, X., Zhang, X., & Yue, P. (2019). The effectiveness of government mask policies in reducing air pollution exposure: Evidence from Taiwan. Journal of Environmental Management, 247, 839-848.
Kim, H., Kim, Y., & Lee, J. (2020). The impact of demographic factors on mask-wearing behavior during air pollution episodes: A study in South Korea. Environmental Research and Public Health, 17(12), 4567.
Lelieveld, J., Evans, J. S., Fnais, M., Giannadaki, D., & Pozzer, A. (2019). The contribution of outdoor air pollution sources to premature mortality on a global scale. Nature, 525(7569), 367-371.
Rogers, R. W. (1975). A protection motivation theory of fear appeals and attitude change. Journal of Psychology, 91(1), 93-114.
Wang, Y., Zhang, Y., & Li, X. (2019). Risk perception, air pollution awareness, and public health behavior: Evidence from urban China. Science of the Total Environment, 688, 692-702.
Zhao, H., Li, J., & Chen, Y. (2020). Public mask-wearing behavior during air pollution events: The role of information sources and individual risk perception. Journal of Environmental Psychology, 70, 101-112.
กรมควบคุมมลพิษ. (2565). รายงานสถานการณ์คุณภาพอากาศในประเทศไทย. กรุงเทพฯ: กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม.
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารวิชาการเฉลิมกาญจนา (Online)
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
