พัฒนาแนวคิดการวางแผนเติมเชื้อเพลิงเสริมพิเศษ (Extra fuel) ตัวช่วยสู้วิกฤตต้นทุนราคาเชื้อเพลิง สายการบินต้นทุนต่ำ (LCC) ในประเทศไทย

ผู้แต่ง

  • chantawee wongthai สถาบันพัฒนาบุคลากรการบิน มหาลัยเกษมบัณฑิต
  • ธีระชัย สายแก้ว ผู้เชี่ยวชาญ ด้านพลังงานและการบิน กองทัพอากาศ

คำสำคัญ:

การวางแผนเชื้อเพลิง , สายการบินต้นทุนต่ำ (Low-Cost Carriers: LCC), การเติมเชื้อเพลิงเสริมพิเศษ (Extra Fuel), ต้นทุนเชื้อเพลิง, Divert Flight

บทคัดย่อ

วิกฤตการณ์ความผันผวนของราคาน้ำมันเชื้อเพลิงในตลาดโลกส่งผลกระทบโดยตรงต่อโครงสร้างต้นทุนของอุตสาหกรรมการบิน โดยเฉพาะสายการบินต้นทุนต่ำ (Low-Cost Carriers: LCC) ในประเทศไทยที่มีสัดส่วนค่าใช้จ่ายด้านเชื้อเพลิงสูงถึงร้อยละ 30-40 ของต้นทุนการดำเนินงาน สถานการณ์ความขัดแย้งในภูมิภาคตะวันออกกลาง ส่งผลกระทบอย่างรุนแรงต่ออุตสาหกรรมการบินทั่วโลก และประเทศไทยอย่างมีนัยสำคัญ ซึ่งข้อมูลจาก IATA Jet Fuel Price Monitor. รายงานว่าราคาเชื้อเพลิงได้พุ่งขึ้นมากกว่า 100% โดยเฉพาะในภูมิภาค Asia & Oceania เนื่องจากภูมิภาคนี้พึ่งพาการนำเข้าพลังงานจากตะวันออกกลางสูง และมีโครงสร้างต้นทุนที่เปราะบางต่อความผันผวนของราคาน้ำมัน 

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อนำเสนอและพัฒนาแนวคิดการวางแผนการเติมเชื้อเพลิงเสริมพิเศษ (Extra Fuel) อย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อเป็นกลยุทธ์ในการรองรับความไม่แน่นอนของราคาเชื้อเพลิงและลดค่าใช้จ่ายแฝงที่เกิดจากการดำเนินงานที่ส่งผลต่อผลประกอบการ กระบวนการวางแผนการบิน (Fuel Planning) เพื่อเป็นเครื่องมือทางการบริหารต้นทุนสำหรับสายการบินต้นทุนต่ำ (LCC) เน้นการศึกษาปัจจัยที่ทำให้เกิดความสิ้นเปลืองเชื้อเพลิง (fuel Burn More) ซึ่งมีทั้งปัจจัยภายนอกและภายใน การวางแผนเติมเชื้อเพลิงเสริมพิเศษ (Extra Fuel) อย่างมีประสิทธิภาพ ช่วยเสริมด้านความปลอดภัย (Safety) การมีเชื้อเพลิงสำรองเพียงพอสำหรับสถานการณ์ฉุกเฉินหรือความไม่แน่นอน การต้องบินวนรอ Extra Fuel  ไม่ได้หมายถึงการเติมเชื้อเพลิงให้มากที่สุด แต่ต้องมีการพิจารณาอย่างรอบคอบ เพื่อผลกำไรและการลดต้นทุน (Cost Reduction and Profit Maximization) จากส่วนต่างของราคาเชื้อเพลิง  ช่วยลดความเสี่ยงจากการ Divert Flight ไปยังสนามบินสำรอง เพื่อลดค่าใช้จ่ายทางอ้อมจากการต้อง Divert flight ส่งเสริมให้สายการบินรักษามาตรฐานการบริการที่เป็นเลิศ (Excellent Service) ในสถานการการแข่งขันที่สูงขึ้นในธุรกิจสายการบิน

เอกสารอ้างอิง

แผนนิรภัยในการบินพลเรือนแห่งชาติ State Safety Program (SSP). ฉบับแก้ไขครั้งที่1 พ.ศ. 2566. สำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย , Civil Aviation Authority of Thailand ,(CAAT)

เที่ยวบินหลายลำลงจอดฉุกเฉิน'อู่ตะเภา' หลัง'สุวรรณภูมิ-ดอนเมือง'เจอฝนถล่มหนัก วันเสาร์ที่ 10 พฤษภาคม พ.ศ. 2568. สืบค้นเมื่อ 23 เมษายน 2569, จาก https://www.naewna.com/likesara/883329

IATA. (2026). Fuel Price Monitor. Retrieved on April 23, 2026 .https://www.iata.org/en/publications/economics/fuel-monitor/

Low-Cost Carrier – LCC Retrieved on April 23, 2026. https://th.wikipedia.org/wiki/Low-Cost Carrier - LCC

TCAR OPS and TCAR OPS Part - DEF, ORO, CAT, SPA and CC Iss.02 Rev.00 Part- CAT.OP. MPA. 181 Fuel energy scheme - fuel/energy planning and in- flight replanning policy – aero planes , (1638-1639)

Fuel - Flight Planning Definitions. Extra Fuel . Retrieved on April 23, 2026. https://skybrary.aero/articles/fuel-flight-planning-definitions

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-06-29

รูปแบบการอ้างอิง

wongthai, chantawee, & สายแก้ว ธ. (2026). พัฒนาแนวคิดการวางแผนเติมเชื้อเพลิงเสริมพิเศษ (Extra fuel) ตัวช่วยสู้วิกฤตต้นทุนราคาเชื้อเพลิง สายการบินต้นทุนต่ำ (LCC) ในประเทศไทย. วารสารการจัดการอุตสาหกรรมการบิน, 4(1), 34–55. สืบค้น จาก https://so19.tci-thaijo.org/index.php/KBUJAM/article/view/3408

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย