การวิเคราะห์การร่วมลงทุนระหว่างรัฐและเอกชนของการประปาส่วนภูมิภาค ภายใต้หลักการบริการสาธารณะ
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์การร่วมลงทุนระหว่างรัฐและเอกชนของการประปาส่วนภูมิภาค ภายใต้หลักการบริการสาธารณะ โดยใช้แนวคิดการร่วมลงทุนระหว่างรัฐและเอกชนและแนวคิดการบริการสาธารณะเป็นกรอบในการวิเคราะห์ ผลการวิเคราะห์ พบว่า (1) การร่วมลงทุนระหว่างรัฐและเอกชนของการประปาส่วนภูมิภาค มีรูปแบบ ดังนี้ (1.1) Build-Own-Operate-Transfer (BOOT) เป็นโครงการที่เปิดโอกาสให้เอกชนเข้าร่วมลงทุนกับการประปาส่วนภูมิภาคในระบบผลิตและระบบจำหน่ายน้ำประปา โดยเอกชนดำเนินการออกแบบและก่อสร้างระบบประปา ดำเนินการผลิตดูแลรักษาระบบผลิตและโอนทรัพย์สินให้แก่การประปาส่วนภูมิภาคเมื่อครบระยะเวลาสัญญาร่วมทุน (1.2) Build-Own-Operate (BOO) เป็นโครงการที่ให้เอกชนลงทุนก่อสร้างระบบผลิต-จ่ายน้ำประปา พร้อมทั้งดำเนินการผลิตและขายน้ำให้แก่การประปาส่วนภูมิภาคในลักษณะ Bulk Sale โดยเอกชนเป็นเจ้าของทรัพย์สินทั้งหมดตลอดอายุสัญญา (1.3) Lease Contract เป็นโครงการที่ให้เอกชนซื้อหรือเช่าสินทรัพย์จากรัฐบาลเพื่อทำการปรับปรุงหรือพัฒนาที่ต้องโอนการดำเนินงานให้กับรัฐบาล และ (1.4) Build-Transfer-Operate (BTO) เป็นโครงการที่ให้เอกชนร่วมลงทุนก่อสร้างระบบผลิต-จ่ายน้ำประปา และโอนทรัพย์สินให้แก่การประปาส่วนภูมิภาคทันทีที่ก่อสร้างเสร็จ โดยการประปาส่วนภูมิภาคจะให้เอกชนเป็นผู้ผลิตน้ำประปาขายให้แก่การประปาส่วนภูมิภาค (2) การบริการสาธารณะของการประปาส่วนภูมิภาคตามบทบาทหน้าที่สอดคล้องกับหลักความเสมอภาคโดยผลิตน้ำดื่มคุณภาพสูงในราคาที่ประชาชนทุกกลุ่มเข้าถึงได้ ความต่อเนื่องจากการมีลูกค้าและปริมาณการจำหน่ายน้ำเพิ่มขึ้น และการปรับปรุงเปลี่ยนแปลงสัญญาเพื่อให้เหมาะสมกับความต้องการใช้น้ำที่เพิ่มมากขึ้น และ (3) ปัญหาและอุปสรรคในการบริการสาธารณะของการประปาส่วนภูมิภาค มีดังนี้ (3.1) บทบัญญัติของกฎหมายที่เพิ่มขั้นตอนในการขอใช้แหล่งน้ำทำให้ต้นทุนค่าใช้จ่ายซื้อน้ำดิบสูงขึ้น และอาจจำกัดความสามารถในการขยายโครงข่ายให้บริการ (3.2) สภาพแวดล้อม ได้แก่ การเปลี่ยนแปลงและผันผวนของสภาพภูมิอากาศ อัตราน้ำสูญเสียยังคงอยู่ในระดับสูง และค่าวัสดุการผลิตและไฟฟ้าของการประปาส่วนภูมิภาคมีแนวโน้มสูงขึ้นจากความผันผวนของเศรษฐกิจและการค้าโลก และ (3.3) โครงการให้เอกชนร่วมลงทุนบางโครงการไม่บรรลุวัตถุประสงค์และไม่เกิดความคุ้มค่า จึงนำไปสู่การแก้ไขปรับปรุงสัญญาให้เหมาะสม
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ตีพิมพ์เผยแพร่ในวารสารเป็นความคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้นิพนธ์ ไม่เกี่ยวข้องกับสำนักงานกฎหมายกัญจนรัตน
เอกสารอ้างอิง
กฎกระทรวงกำหนดค่าใช้เขตทางหลวงท้องถิ่น พ.ศ. 2567. (2567). ราชกิจจานุเบกษา, 141(74 ก), 63-65.
กฎกระทรวงกำหนดค่าใช้เขตทางหลวงพิเศษ ทางหลวงแผ่นดิน ทางหลวงชนบท และทางหลวงสัมปทาน พ.ศ. 2564. (2564). ราชกิจจานุเบกษา, 138(69 ก), 3-5.
การประปาส่วนภูมิภาค. (2565). รายงานผลการดำเนินงานโครงการเอกชนร่วมดำเนินงานในกิจการของการประปาส่วนภูมิภาค. ค้นจาก https://www.pwa.co.th/contents/about/businessjoin
การประปาส่วนภูมิภาค. (2566). แผนแม่บทความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้องของการประปาส่วนภูมิภาค พ.ศ. 2566-2570 (ทบทวน พ.ศ. 2567). ค้นจาก https://www.pwa.co.th/contents/files/about/policy-strategy/2566_08_แผนแม่บทความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อมของ_กปภ._2566-%202570_(ทบทวน_พ.ศ._2567).pdf
การประปาส่วนภูมิภาค. (2569). รายงานประจำปี 2568 – ฉบับเบื้องต้น. ค้นจาก https://www.pwa.co.th/about/annualreport/draft
ชาญชัย แสวงศักดิ์. (2568). คำอธิบายกฎหมายปกครอง (พิมพ์ครั้งที่ 34). วิญญูชน.
นันทวัฒน์ บรมานันท์. (2560). หลักกฎหมายปกครองเกี่ยวกับบริการสาธารณะ (พิมพ์ครั้งที่ 5). วิญญูชน.
ประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 58. (2515). ราชกิจจานุเบกษา, พิเศษ 89(15), 3-13.
ประยูร กาญจนดุล. (2549). คำบรรยายกฎหมายปกครอง (พิมพ์ครั้งที่ 5). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, คณะนิติศาสตร์.
พระราชบัญญัติการประปาส่วนภูมิภาค พ.ศ. 2522. (2522). ราชกิจจานุเบกษา, พิเศษ 96(26), 1-22.
พระราชบัญญัติการร่วมลงทุนระหว่างรัฐและเอกชน พ.ศ. 2562. (2562). ราชกิจจานุเบกษา, 136(29 ก), 1-29.
พระราชบัญญัติการให้เอกชนร่วมลงทุนในกิจการของรัฐ พ.ศ. 2556. (2556). ราชกิจจานุเบกษา, 130(31 ก), 1-21.
พระราชบัญญัติควบคุมกิจการค้าขายอันกระทบถึงความปลอดภัยหรือผาสุกแห่งสาธารณชน พุทธศักราช 2471. (2471). ราชกิจจานุเบกษา, 45, 154-157.
พระราชบัญญัติทรัพยากรน้ำ พ.ศ. 2561. (2561). ราชกิจจานุเบกษา, 135(112 ก), 44-83.
พระราชบัญญัติว่าด้วยการให้เอกชนเข้าร่วมงานหรือดำเนินการในกิจการของรัฐ พ.ศ. 2535. (2535). ราชกิจจานุเบกษา, 109(42), 101-108.
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. (2560). ราชกิจจานุเบกษา, 134(40 ก), 1-90.
สำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน. (2565). การตรวจสอบผลสัมฤทธิ์และประสิทธิภาพการดำเนินงานการให้เอกชนร่วมลงทุนในกิจการของรัฐ โครงการให้สิทธิดำเนินการผลิตและจำหน่ายน้ำประปาของการประปาส่วนภูมิภาค. ค้นจาก https://www.audit.go.th/sites/default/files/files/inspection-results/การตรวจสอบการดำเนินงานโครงการให้เอกชนร่วมลงทุนในกิจการของการประปาส่วนภูมิภาค.pdf
UNESCO. (2025). Public-private partnerships: Digital transformation collaborative financing toolkit factsheet. Retrieved from https://media.unesco.org/sites/default/files/webform/gec003/public-private-partnerships.pdf
Waline, J. (2010). Droit administratif (23th ed.). Dalloz.