การประยุกต์ใช้การประเมินผลกระทบทางสุขภาพเพื่อพัฒนาระบบการจัดการอาหารกลางวัน อย่างยั่งยืนของโรงเรียนเอกชนสอนศาสนาอิสลาม ในพื้นที่อำเภอมายอ จังหวัดปัตตานี
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยเชิงปฏิบัติการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาระบบการจัดการอาหารกลางวันของโรงเรียนเอกชนสอนศาสนาอิสลามในอำเภอมายอ จังหวัดปัตตานี โดยประยุกต์ใช้กระบวนการประเมินผลกระทบทางสุขภาพ (HIA) ในขั้นตอนการทบทวนร่างรายงานเพื่อผลักดันเข้าสู่กระบวนการตัดสินใจ ศึกษากับกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจงรวม 16 คน ประกอบด้วยนายอำเภอ เจ้าหน้าที่สาธารณสุข ผู้บริหารโรงเรียน และแกนนำชุมชน ผ่านเครื่องมือแนวคำถามเชิงโครงสร้าง และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหาประกอบสถิติเชิงพรรณนา
ผลการศึกษาพบว่า ผู้ให้ข้อมูลเห็นควรให้ใช้การประเมินผลกระทบทางสุขภาพมาเป็นแนวทางจัดทำแผนโภชนาการในพื้นที่ โดยกำหนดขอบเขตการดำเนินงานครอบคลุม 3 ด้านหลัก ได้แก่ การส่งเสริมโภชนาการของครู การจัดการอาหารของแม่ครัว และปัจจัยภายนอกที่เกี่ยวข้อง จากการประเมินสะท้อนให้เห็นว่า แม้ครู แม่ครัว และผู้ปกครองจะมีความรู้ความเข้าใจด้านโภชนาการที่ใกล้เคียงกัน แต่โรงเรียนยังขาดการกำหนดโครงการเพื่อจัดการภาวะโภชนาการอย่างเป็นรูปธรรม ประกอบกับปัญหาเศรษฐกิจในครัวเรือนที่รายได้ไม่เพียงพอ ส่งผลให้นักเรียนได้รับอาหารที่ไม่มีคุณภาพ ด้วยเหตุนี้ ภาคีเครือข่ายจึงร่วมกันวิเคราะห์ปัญหาจนนำไปสู่การจัดทำ 2 แผนงานสำคัญ คือ แผนงานการสร้างเสริมสุขภาพและยกระดับความมั่นคงทางสุขภาพ ที่มุ่งเน้นการเสริมสร้างสุขภาวะโภชนาการทุกช่วงวัย พัฒนาศักยภาพบุคลากร และปรับปรุงระบบการจัดการให้มีประสิทธิภาพ และ แผนงานเพิ่มมูลค่าเศรษฐกิจรากฐานการเกษตรแบบยั่งยืน เพื่อส่งเสริมการทำเกษตรปลอดภัย ผลิตภัณฑ์และบริการฮาลาลที่มีคุณภาพ รวมถึงการส่งเสริมพื้นที่ทำกินเพื่อสร้างความยั่งยืนให้แก่ระบบอาหารกลางวันและคุณภาพชีวิตของนักเรียนในพื้นที่อย่างมั่นคง
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
##default.contextSettings.thaijo.licenseTerms##เอกสารอ้างอิง
Ministry of Education. Guidelines for the Implementation of School Lunch Program. Bangkok: Ministry of Education; 2024. p. 7-8.
Phankaew A. Study Report. Bangkok: Office of the National Economic and Social Development Council; 2019. (In Thai).
Ministry of Education. Guidelines for the Implementation of School Lunch Program [Internet]. 2021 [cited 2026 Mar 3]. Available from: https://www.moe.go.th
UNICEF Thailand. A survey by the National Statistical Office and UNICEF reveals disparities in the southern region, where children lack immunization, face nutritional problems, and lack learning skills [Internet]. 2023 [cited 2026 Mar 3]. Available from: https://www.unicef.org/thailand/th
Bureau of Nutrition, Department of Health. Report on the analysis of indicators: Percentage of children aged 4-14 with good height and proportional weight, Nutrition Bureau 2nd half of 2023. Nonthaburi: Ministry of Public Health; 2024. (In Thai).
Damapong S. What can parents do to support their child’s nutrition beyond school meals [Internet]. 2021 [cited 2026 Mar 3]. Available from: https://thepotential.org
Chaimongkhon L. Nutritional literacy for promoting school nutrition. Pattani: Learning Technology and Innovation Division, Academic Resources Center, Prince of Songkla University, Pattani Campus; 2023. p. 1-3. (In Thai).
Komolwatin C. Application of Benjamin Bloom's concept (1956). 2020. (In Thai).
Office of the Ombudsman. Management of the School Lunch Program for Students [Internet]. 2022 [cited 2026 Mar 3]. Available from: https://www.ombudsman.go.th
Wichanon A. Criteria for Subsidizing School Lunch Costs for Private Students, 2023 [Internet]. 2023 [cited 2026 Mar 3]. Available from: https://moe360.blog